تأکید بر تنوع‌بخشی به دوره‌های تخصصی جهاددانشگاهی
مهدی باصولی روز چهارشنبه ۲۲ مهرماه، در جریان بازدید از مراکز آموزشی جهاد دانشگاهی البرز اظهار کرد: یکی از نکاتی که در بررسی فعالیت‌های این واحد به چشم می‌آید، سهم بالای حوزه آموزش و ضرورت تنوع بخشی به فعالیت‌هاست. بر اساس بررسی‌های انجام شده، بخش عمده‌ای از فعالیت‌های واحد در حوزه آموزش قرار دارد و از میان دوره‌های آموزشی نیز آموزش زبان سهم بالایی را به خود اختصاص داده است. موضوعی که ضرورت توسعه سایر حوزه‌ها را نشان می‌دهد.
وی با اشاره به ظرفیت‌های استان البرز و شهر کرج افزود: البرز به دلیل تنوع فرهنگی، جمعیت قابل توجه و نزدیکی به تهران، از ظرفیت‌های ویژه‌ای برای توسعه فعالیت‌های آموزشی برخوردار است. این واحد از نظر برخی شاخص‌ها، از جمله تعداد فراگیران و میزان درآمد، در جایگاه بالایی میان واحدهای آموزشی جهاد دانشگاهی قرار دارد، اما باید بررسی شود که آیا عملکرد فعلی متناسب با ظرفیت‌های موجود است و تا رسیدن به وضعیت مطلوب چه فاصله‌ای وجود دارد.
باصولی با تأکید بر ضرورت ادامه روند توسعه فعالیت‌های آموزشی در سال‌های اخیر بیان کرد: در کنار حفظ دوره‌های موجود، باید به سمت تنوع‌بخشی به آموزش‌ها و طراحی دوره‌های تخصصی متناسب با نیازهای جامعه حرکت کنیم. همچنین لازم است ظرفیت‌های موجود در مراکز آموزشی به گونه‌ای مورد استفاده قرار گیرد که محتوای آموزشی ارائه شده، متناسب با امکانات و نیازهای مخاطبان باشد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی با تأکید بر اینکه توسعه فعالیت‌های آموزشی به همکاری همه بخش‌های مجموعه نیاز دارد، اظهار کرد: جهاد دانشگاهی از بخش‌های آموزشی، فرهنگی، پژوهشی و پشتیبانی تشکیل شده است که فعالیت هیچ یک از آنها را نمی‌توان مستقل از سایر بخش‌ها در نظر گرفت. ارتقای محتوای آموزشی و تنوع‌بخشی به دوره‌ها نیز به همکاری و هم‌افزایی این حوزه‌ها نیاز دارد.
وی با اشاره به نقش فعالیت‌های فرهنگی در تقویت ارتباط با فراگیران افزود: برگزاری رویدادهای فرهنگی متناسب با مخاطبان مراکز آموزشی می‌تواند به افزایش تعلق خاطر آنها به مجموعه کمک کند.
باصولی ادامه داد: باید بررسی کنیم که چگونه می‌توان از ظرفیت‌های فرهنگی و آموزشی موجود فراتر از سطح یک استان استفاده کرد و برنامه‌های موفق را با همکاری بخش‌های مرتبط در سطح ملی توسعه داد. این رویکرد می‌تواند به معرفی بهتر مراکز و بهره‌گیری مؤثرتر از ظرفیت‌های جهاددانشگاهی کمک کند.
لزوم فاصله گرفتن از رویکرد سنتی در آموزش
وی با بیان اینکه شیوه‌های آموزشی و جذب مخاطب باید متناسب با تغییر نیازهای جامعه بازنگری شود، تصریح کرد: نمی‌توان با همان نگاه و روش‌های پنج یا ۱۰ سال گذشته، فعالیت‌های آموزشی را مدیریت کرد. شرایط مخاطبان، محتوای آموزشی و شیوه‌های دسترسی به فراگیران تغییر کرده است و مراکز نیز باید متناسب با این تغییرات، روش‌های جدیدی برای طراحی دوره‌ها و جذب مخاطب به کار بگیرند.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی افزود: صرف برخورداری از فضای آموزشی مناسب، تجهیزات مطلوب یا تبلیغات گسترده، موفقیت یک مرکز را تضمین کند، بلکه ابتدا باید نیاز مخاطب شناسایی شود و سپس دوره‌ای متناسب با آن نیاز طراحی و اجرا شود.
باصولی با اشاره به تجربه برخی مراکز آموزشی اظهار کرد: حتی برخورداری از فضای آموزشی مناسب و امکانات در دسترس نیز به تنهایی مانع از زیان‌دهی نمی‌شود. آنچه اهمیت دارد، شناخت نیاز مخاطب و طراحی دوره‌هایی است که بتوانند به این نیاز پاسخ دهند. بنابراین، لازم است رویکرد آموزش از ارائه یکسان دوره‌ها برای همه مخاطبان فاصله بگیرد و بر مبنای نیازها و مسائل واقعی جامعه شکل بگیرد.
وی با تأکید بر ضرورت بازنگری در شاخص‌های ارزیابی فعالیت‌های آموزشی گفت: شاخص‌های حوزه آموزش نیز باید متناسب با رویکردهای جدید بازتعریف شوند تا بتوان عملکرد مراکز را بر اساس نیازهای روز، کیفیت خدمات و میزان اثربخشی دوره‌ها ارزیابی کرد.
توسعه قراردادهای سازمانی برای پایداری فعالیت‌های آموزشی
باصولی توسعه قراردادهای سازمانی را یکی از راهبردهای مهم حوزه آموزش دانست و خاطرنشان کرد: با توجه به شرایط اقتصادی کشور و محدودیت توان مالی خانواده‌ها، لازم است جهاد دانشگاهی در کنار ارائه دوره‌های مستقیم به مخاطبان، ظرفیت همکاری با سازمان‌ها و شرکت‌ها را نیز افزایش دهد.
وی افزود: توسعه همکاری‌های سازمانی می‌تواند زمینه اجرای دوره‌های آموزشی متناسب با نیاز دستگاه‌ها و شرکت‌ها را فراهم کند و به پایداری فعالیت‌های آموزشی کمک کند. از این رو، تقویت قراردادهای سازمانی باید در برنامه‌ریزی‌های حوزه آموزش مورد توجه جدی قرار گیرد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی همچنین بر اهمیت کیفیت تجربه فراگیران تأکید کرد و گفت: تجربه مخاطب از حضور در دوره آموزشی اهمیت زیادی دارد و باید در کنار نقش مدرس، به کیفیت ارتباط و راهنمایی‌هایی که در طول دوره دریافت می‌کند نیز توجه شود.
وی با اشاره به اهمیت همراهی حرفه‌ای با فراگیران افزود: در برخی دوره‌ها، صرف ارائه آموزش از سوی مدرس کافی نیست و لازم است افراد از راهنمایی و همراهی مستمر نیز برخوردار شوند. توجه به این موضوع می‌تواند به بهبود تجربه آموزشی و افزایش رضایت مخاطبان کمک کند.
باصولی در ادامه با اشاره به ظرفیت طرح‌ها و پیشنهادهای ارائه‌شده در جهاد دانشگاهی البرز، بر ضرورت تدوین برنامه‌ای برای توسعه فعالیت‌های آموزشی تأکید کرد و گفت: طرح‌های پیشنهادی باید با نگاهی فراتر از نیازهای یک استان بررسی شوند تا در صورت برخورداری از ظرفیت لازم، امکان اجرای آنها در سطح ملی و با استفاده از شبکه گسترده جهاد دانشگاهی فراهم شود.
توسعه آموزش‌های تخصصی و افزایش اعتماد خانواده‌ها، از اولویت‌های جهاد دانشگاهی است
معاون آموزشی جهاددانشگاهی در جمع کارکنان مراکز آموزشی فردیس با تأکید بر ضرورت افزایش اعتماد خانواده‌ها به مراکز آموزشی گفت: در کنار ارائه دوره‌های متنوع آموزشی، از جمله آموزش زبان، باید ملاحظات فرهنگی و اجتماعی و ارزش‌های مورد نظر این مجموعه نیز مورد توجه قرار گیرد.
باصولی اظهار کرد: به ویژه در دوره‌های ویژه کودکان و نوجوانان، رفتار و عملکرد مجموعه باید به‌گونه‌ای باشد که والدین احساس اطمینان بیشتری داشته باشند. برای مثال، پس از آغاز کلاس‌ها می‌توان فهرست فراگیران را در اختیار کارشناسان قرار داد تا با خانواده‌ها تماس بگیرند و وضعیت حضور فرزندانشان را پیگیری کنند. این اقدام نشان می‌دهد که مرکز نسبت به وضعیت فراگیران مسئولیت‌پذیر است و حتی در صورت غیبت آنها نیز موضوع را دنبال می‌کند.
وی با بیان اینکه گفت و گو با مخاطبان و شنیدن دیدگاه‌های آنها به شناسایی مشکلات کمک می‌کند، افزود: رضایت مخاطبان از عوامل مؤثر در معرفی مراکز آموزشی به دیگران است. بر اساس بررسی‌های انجام‌شده در مقاطع مختلف، بخش قابل توجهی از افراد از طریق دوستان و آشنایان با مراکز آموزشی آشنا می‌شوند.
باصولی با اشاره به نقش مدرسان، مدیریت مرکز و ارتباط اجتماعی در رضایت مخاطبان گفت: اگر مدرس صرفاً برای برگزاری چند کلاس با مجموعه همکاری کند، سطح ارتباط و تعلق خاطر او به مرکز محدود خواهد بود. اما اگر خود را عضوی از مجموعه بداند و ارتباط مستمری با مدیران و همکاران داشته باشد، شرایط متفاوت خواهد شد.
وی افزود: ارتباط با مدرسان نباید به زمان برگزاری کلاس محدود شود، بلکه باید زمینه مشارکت آنها در گفت و گوها، طرح مسائل و ارائه پیشنهادها فراهم شود. همچنین می‌توان با استفاده از نظام ارزیابی مدرسان، شاخص‌هایی مانند مدرک تحصیلی، سابقه کاری، دوره‌های ضمن خدمت، تعداد کلاس‌های برگزارشده، میزان زمانی که مدرس به مرکز اختصاص می‌دهد و ارزیابی مدیر مرکز و سوپروایزر را بررسی کرد. دیدگاه فراگیران درباره عملکرد مدرس نیز باید در این ارزیابی مورد توجه قرار گیرد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی با اشاره به ظرفیت‌های آموزشی حوزه کودکان و نوجوانان اظهار کرد: طرح‌هایی برای شناسایی اختلالات یادگیری و بررسی توانایی‌های کودکان وجود دارد که می‌تواند در شناسایی برخی مشکلات مرتبط با استدلال، شنیدن، گفتار و نوشتن نقش داشته باشد. همچنین آزمون‌ها و ابزارهای مرتبط با پیشرفت تحصیلی کودکان می‌توانند در مراکز مورد استفاده قرار گیرند.
وی بر ضرورت معرفی این امکانات به خانواده‌ها تأکید کرد و افزود: استفاده مؤثرتر از این ظرفیت‌ها می‌تواند به تقویت ارتباط خانواده‌ها با مراکز آموزشی و افزایش اعتماد آنها کمک کند.
توسعه آموزش‌های تخصصی و کاهش وابستگی به آموزش زبان
باصولی عملکرد آموزشی جهاددانشگاهی البرز را در مجموع مثبت و رو به رشد ارزیابی کرد و گفت: روند تنوع‌بخشی به آموزش‌ها مطلوب بوده، اما لازم است سبد خدمات آموزشی متنوع‌تر شود و حرکت به سمت دوره‌های تخصصی ادامه پیدا کند.
وی افزود: هدف این است که وابستگی آموزش‌ها به یک حوزه، به ویژه آموزش زبان، کاهش یابد و مجموعه از وضعیت تک محصولی در حوزه آموزش فاصله بگیرد. در گزارش ارائه‌شده نیز به رونق آموزش‌های پزشکی اشاره شده است، اما برای ارزیابی دقیق‌تر عملکرد مجموعه باید وضعیت سایر حوزه‌های آموزشی نیز بررسی شود.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی، رشد درآمد، افزایش تعداد فراگیران و توسعه آموزش‌های تخصصی را از شاخص‌های مثبت عملکرد مجموعه دانست و اظهار کرد: در کنار حفظ دوره‌های موجود، باید آموزش‌های تخصصی‌تر و متناسب با نیازهای روز طراحی و اجرا شوند و با تغییر شرایط بازار و نیازهای مخاطبان هماهنگ باشند.
باصولی با بیان اینکه توسعه فعالیت‌های مراکز آموزشی به زمان نیاز دارد، افزود: ممکن است یک مجموعه در آغاز فعالیت خود تعداد محدودی مخاطب داشته باشد، اما با بهبود کیفیت آموزش، افزایش تنوع دوره‌ها و جلب اعتماد مخاطبان، ظرفیت آن افزایش پیدا کند. بنابراین، برنامه‌ریزی و پیگیری مستمر برای رشد مراکز و افزایش استقبال از دوره‌های آموزشی ضروری است.
وی با تأکید بر اینکه آموزش نباید صرفاً با هدف کسب درآمد دنبال شود، اظهار کرد: ابتدا باید مسئله‌ای را که در یک شهر، منطقه یا گروه اجتماعی وجود دارد، شناسایی و سپس متناسب با آن، دوره‌های آموزشی طراحی کرد. در این رویکرد، درآمد حاصل از فعالیت آموزشی می‌تواند پیامد حل مسائل جامعه باشد، نه تنها هدف آن.
باصولی با اشاره به آموزش‌های حوزه درمان گفت: در حوزه آموزش‌های پزشکی و کمک پرستاری، علاوه بر توجه به ظرفیت درآمدزایی، باید نیازهای بخش درمان کشور و توانمندسازی گروه‌هایی را که کمتر مورد توجه سرمایه‌گذاری آموزشی قرار می‌گیرند، در نظر گرفت.
وی افزود: در مقاطع خاص می‌توان بررسی کرد که جهاددانشگاهی چگونه می‌تواند با استفاده از ظرفیت‌های خود، دوره‌های آموزشی رایگان برگزار کند و به رفع نیازهای جامعه کمک کند. همچنین همکاری با بنیادها و نهادهای حمایتی می‌تواند زمینه اجرای دوره‌های آموزشی و تربیت نیروی مورد نیاز را فراهم کند و به استفاده مؤثرتر از ظرفیت مراکز آموزشی بینجامد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی با اشاره به شرایط اقتصادی کشور خاطرنشان کرد: محدودیت توان مالی خانواده‌ها می‌تواند بر میزان استقبال از دوره‌های آموزشی اثر بگذارد. از این رو، در کنار تلاش برای توسعه فعالیت‌ها، باید ظرفیت‌های حمایتی و راهکارهای متناسب با نیازهای مخاطبان نیز مورد توجه قرار گیرد.
تأکید بر هم‌افزایی و تقویت همکاری
باصولی در بازدید از مرکز آموزشی جهاددانشگاهی رجایی‌شهر، بر ضرورت تقویت ارتباط و همکاری میان بخش‌های مختلف این نهاد تأکید کرد و گفت: کارکنانی که به‌صورت مستقیم با مخاطبان و فراگیران در ارتباط هستند، نقش مهمی در شناخت مسائل و بهبود عملکرد مجموعه دارند. اگر ارتباط مؤثری با این بخش‌ها برقرار نشود، ممکن است نگاه جزیره‌ای بر فعالیت‌ها حاکم شود.
وی افزود: جهاددانشگاهی صرفاً مجموعه‌ای از معاونت‌ها و بخش‌های مستقل نیست، بلکه هویتی مشترک دارد که به فعالیت همه این بخش‌ها معنا می‌دهد. اگر این هویت مشترک به درستی درک شود، معاونت‌های آموزشی، پژوهشی و فرهنگی به جای فعالیت جداگانه یا رقابت بر سر هزینه‌ها و درآمدها، در مسیر تحقق اهداف مشترک حرکت خواهند کرد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی با اشاره به تجربه فعالیت چند ساله در واحدهای این نهاد اظهار کرد: کار تیمی، همکاری و ارتباط شبکه‌ای می‌تواند عملکرد مجموعه را بهبود بخشد و زمینه استفاده بهتر از ظرفیت‌های بخش‌های مختلف را فراهم کند.
باصولی یکی از اهداف بازدیدها را شنیدن دیدگاه‌های کارکنان و انعکاس آنها در تصمیم‌گیری‌ها دانست و اظهار کرد: مدیران و کارشناسان مراکز می‌توانند مسائل و پیشنهادهای خود را درباره فعالیت‌های آموزشی، روندهای کاری معاونت‌ها و موضوعات مرتبط با بهبود عملکرد مجموعه در سطح استان مطرح کنند. این دیدگاه‌ها در شناسایی مشکلات و اصلاح روندهای موجود مؤثر خواهد بود.
وی در ادامه بر ضرورت تقویت حس تعلق و همبستگی میان کارکنان جهاددانشگاهی تأکید کرد و گفت: همه اعضای این مجموعه، با وجود تفاوت در مسئولیت‌ها و وظایف، بخشی از یک خانواده هستند. اختلاف‌نظرها نباید اصل این همبستگی را تحت تأثیر قرار دهد و هر فرد می‌تواند با رفتار و عملکرد خود بر روحیه همکاران تأثیر مثبت یا منفی بگذارد.
معاون آموزشی جهاددانشگاهی افزود: برخوردهای روزمره کارکنان در ذهن مخاطبان باقی می‌ماند. از این رو، رفتار مناسب و ارتباط مؤثر می‌تواند احساس رضایت و اعتماد بیشتر مراجعه‌کنندگان را به دنبال داشته باشد. همچنین استفاده از تجربه کارکنان باسابقه و تقویت ارتباط میان مدرسان، مدیران و سایر کارکنان باید در بهبود عملکرد مراکز مورد توجه قرار گیرد.
توجه به زیرساخت‌ها و تجربه مخاطبان
باصولی در بازدید از مرکز شماره ۲ جهاد دانشگاهی واقع در گلشهر، با قدردانی از اقدامات انجام شده برای بهبود فضای آموزشی اظهار کرد: بازدیدها نباید صرفاً به مشاهده بخش‌های مختلف، بررسی ساختمان و امکانات و سپس خداحافظی محدود شود، بلکه باید فرصتی برای گفت و گو و تبادل نظر میان مسئولان و مدیران مراکز فراهم کند.
وی با اشاره به وضعیت زیرساختی این مرکز افزود: فضاسازی مرکز و وضعیت فعلی محیط و رنگ‌آمیزی دیوارها نشان می‌دهد برای بهبود فضای فیزیکی و محیط آموزشی تلاش شده است. این اقدامات شایسته تقدیر است، زیرا فضای آموزشی و شرایط حضور مخاطبان می‌تواند بر احساس و تجربه آنها تأثیر بگذارد.
معاون آموزشی جهاد دانشگاهی ادامه داد: همان‌قدر که به زیرساخت‌ها و زیباسازی محیط توجه می‌شود، باید به این موضوع نیز اهمیت داد که مخاطب هنگام ورود به مرکز احساس خوبی داشته باشد. تجربه مثبت مخاطب از حضور در محیط آموزشی می‌تواند بر نگاه او به مجموعه اثر بگذارد.
باصولی با اشاره به ظرفیت جمعیتی منطقه تصریح کرد: با توجه به شرایط این محدوده، لازم است جایگاه مرکز، نحوه استقرار و تناسب امکانات آن با ظرفیت جمعیتی و نیازهای منطقه نیز مورد توجه قرار گرفت.
امور اطلاع‌رسانی و رویدادهای معاونت آموزشی
نظر شما :